شرکت Anthropic با هدف رفع آسیبپذیریهای سیستمهای فناوری عملیاتی (Operational Technology یا OT) که بهدلیل حساسیت بالا نمیتوان آنها را برای بهروزرسانی (Patch) بهطور کامل از مدار خارج کرد، برنامهای را برای ترکیب هوش مصنوعی با تخصص انسانی در حوزه پیچیدگیهای OT آغاز کرده است.
برنامه دفاع از زیرساختهای حیاتی
این شرکت در قالب «برنامه دفاع از زیرساختهای حیاتی» (Critical Infrastructure Defense Program)، دسترسی به مدلهای پیشرفته Claude، مهندسان مستقر در محل و تحقیقات مربوط به تهدیدات را در اختیار ۱۱ شرکت مشاور قرار داده است. این شرکتها بهطور مستقیم با اپراتورهای شبکههای برق، تصفیهخانههای آب، کارخانجات، شبکههای حملونقل و سیستمهای دولتی همکاری میکنند.
چالش اصلی در ایمنسازی محیطهای زیرساختی، تحلیل سیگنالهای ریسک برای شناسایی موارد بحرانی است؛ چرا که در این محیطها، آفلاین کردن یک سیستم برای رفع مشکل میتواند پیامدهای فاجعهباری داشته باشد. این برنامه در واقع پاسخی به تفاوتهای بنیادین سیستمهای OT/IoT در مقایسه با IT است؛ جایی که بهروزرسانیها ممکن است تنها در بازههای زمانی محدود (مثلاً هر سه ماه یکبار) انجام شوند، در حالی که تهدیدات مبتنی بر AI زمان لازم برای اکسپلویت (Exploit) را به یک یا دو روز کاهش دادهاند.
نقش هوش مصنوعی در تحلیل سیستمهای قدیمی
کارشناسان معتقدند AI برای تحلیل سریع فایلهای باینری فریمور (Binary Firmware) در سنسورهای لبه (Edge Sensors)، تجهیزات امنیتی IP و کنترلرهای منطقی برنامهپذیر (PLC) ایدهآل است. این قابلیت به شناسایی کتابخانههای متنباز قدیمی و آسیبپذیر (مانند log4j یا نسخههای قدیمی OpenSSL) که در لایههای عمیق سیستمها پنهان شدهاند، کمک میکند.
محدودیتها و ضرورت نظارت انسانی
با وجود پیشرفتها، هوش مصنوعی نمیتواند جایگزین تخصص انسانی در درک نحوه عملکرد فیزیکی این سیستمها شود. در محیطهای OT، حتی اقدامات متداول در IT مانند اسکن پورتها (Port Scanning) یا شناسایی داراییها (Asset Discovery) میتواند باعث ریبوت شدن یا خرابی تجهیزات قدیمی و حساس شود.
بسیاری از اپراتورهای زیرساختی از تجهیزاتی استفاده میکنند که عمر آنها بیش از ۳۰ سال است و توسط سازندگانی چون Siemens، Honeywell یا Rockwell Automation تولید شدهاند. این تجهیزات اغلب نسخههای قدیمی و پشتیبانینشدهای هستند که بهروزرسانی آنها عملاً غیرممکن است و نیاز به راهکارهای دفاعی متناسب با ماهیت «شکننده» (Fragile) آنها دارد.