گروه فعال در حوزه حریم خصوصی، None of Your Business (noyb) به رهبری مکس شرمز (Max Schrems)، به شدت از تلاش‌های اتحادیه اروپا برای تغییر قوانین حفاظت از داده‌ها با هدف حمایت از صنعت هوش مصنوعی انتقاد کرد. این گروه معتقد است که تغییرات پیشنهادی در مقررات عمومی حفاظت از داده‌ها (GDPR)، منجر به تضعیف بنیادین حقوق شهروندان می‌شود.
تغییر در مفاهیم قانونی برای نفع Big Tech
کمیسیون اروپا در برنامه‌ای برای افزایش رقابت‌پذیری و کاهش بارهای نظارتی، پیشنهاداتی را برای اصلاح قوانین دیجیتال ارائه داده است. بر اساس یادداشت‌های بررسی شده، در صورتی که پردازش داده‌های شخصی برای منافع کنترل‌کننده در راستای توسعه یا عملیات فنی یک سیستم یا مدل هوش مصنوعی (AI Model) ضروری باشد، این پردازش می‌تواند تحت عنوان «منافع مشروع» (Legitimate Interests) تلقی شود.
مخاطرات احتمالی برای کاربران
- دسترسی بدون محدودیت: منتقدان استدلال می‌کنند که این اصلاحات به شرکت‌های بزرگ فناوری (Big Tech) اجازه می‌دهد تا از تمامی داده‌های شخصی جمع‌آوری شده در دهه‌های گذشته، بدون نیاز به کسب رضایت مجدد کاربران، برای آموزش مدل‌های AI استفاده کنند.
- سلب مالکیت دیجیتال: مکس شرمز این اقدام را «سلب مالکیت دیجیتال» توصیف کرده و معتقد است سودآوری شرکت‌هایی مانند OpenAI، گوگل و متا بر حقوق بنیادین حریم خصوصی اولویت یافته است.
- گسترش دامنه داده‌ها: طبق این طرح، حتی افرادی که هرگز مشتری شرکت‌های AI نبوده‌اند اما داده‌هایشان در شبکه‌های اجتماعی یا چت‌ها ثبت شده، ممکن است داده‌هایشان بدون اجازه در اختیار این شرکت‌ها قرار گیرد.
احتمال رویارویی حقوقی
با توجه به سابقه noyb در ابطال توافق‌نامه‌های انتقال داده بین آمریکا و اروپا (مانند Safe Harbor و Privacy Shield)، انتظار می‌رود در صورت تصویب این تغییرات، پرونده‌های حقوقی گسترده‌ای در دادگاه عدالت اتحادیه اروپا (CJEU) تشکیل شود. شرمز هشدار داده است که هرگونه قانونی که ریسک ابطال در دادگاه را داشته باشد، به جای ساده‌سازی، تنها باعث ایجاد عدم قطعیت حقوقی (Legal Uncertainty) بیشتر برای سازمان‌ها خواهد شد.
