دولت هلند در راستای کاهش وابستگی به تامینکنندگان تجاری و افزایش حاکمیت دیجیتال (Digital Sovereignty)، پروژهای را برای ایجاد یک محیط کاری مبتنی بر نرمافزارهای متنباز (FOSS) برای مدیریت دولتی آغاز کرده است که شامل یک سیستمعامل دسکتاپ بر پایه NixOS است.
پروژه DAWO چیست؟
این ابتکار با نام DAWO (مخفف Digitaal Autonome Werkomgeving Overheid یا محیط کاری دیجیتال و خودمختار دولتی) شناخته میشود. DAWO به جای اینکه یک محصول واحد باشد، در واقع یک نقشه راه (Blueprint) است که اجزای قابل جایگزینی را برای سیستمعامل، زیرساخت ابری (Cloud Infrastructure)، هوش مصنوعی (AI)، ارتباطات و ابزارهای همکاری تیمی ترکیب میکند.
این پروژه در جولای سال جاری به رسمیت شناخته شد و سه تامینکننده IT دولتی هلند (DICTU، SSC-ICT و بخش ICT سازمان DUO) ماموریت یافتند تا یک محیط کاری دیجیتال استاندارد و مستقل را توسعه دهند.
اجزای فنی و ابزارهای مورد استفاده
این زیرساخت شامل مجموعهای به نام MijnBureau است که یک محیط کاری Self-hosted بوده و از پروژههای متنباز زیر بهره میبرد:
- Nextcloud برای مدیریت فایل و ذخیرهسازی
- Collabora برای ویرایش اسناد
- Element برای ارتباطات امن
- OpenProject برای مدیریت پروژه
علاوه بر این، توسعهدهندگان MijnBureau در حال همکاری با پروژه La Suite فرانسه و هماهنگی با openDesk آلمان هستند تا یک استاندارد مشترک اروپایی ایجاد کنند.
چرا NixOS انتخاب شد؟
تیم توسعه ابتدا سیستمعاملهای openSUSE و Fedora را بررسی کردند، اما در نهایت NixOS را به عنوان سیستمعامل کلاینت انتخاب کردند. دلایل این انتخاب عبارتند از:
- عدم کنترل تجاری: این سیستمعامل توسط هیچ شرکت تجاری خاصی کنترل نمیشود.
- پیکربندی Declarative: امکان تعریف کل سیستم در یک فایل پیکربندی که مدیریت و بازسازی آن را ساده میکند.
- قابلیت بازتولید (Reproducible Deployments): این ویژگی برای مدیریت و حسابرسی (Audit) تعداد زیادی از ماشینها در مقیاس سازمانی بسیار جذاب است.
انگیزههای استراتژیک و ژئوپلیتیک
یکی از محرکهای اصلی این حرکت، تلاش برای رهایی از وابستگی به فناوریهای آمریکایی و پیشگیری از اثرات تحریمهای احتمالی است. برای مثال، دیوان کیفری بینالمللی (ICC) که در لاهه مستقر است، به دلیل تحریمهای ایالات متحده علیه برخی مقامات ارشد خود، در حال انتقال به مجموعه openDesk است تا استقلال عملیاتی خود را حفظ کند.