کاهش چشمگیر سرمایه‌گذاری آلمان در کشورهای اروپای مرکزی و شرقی (CEE)، نشان‌دهنده یک چالش گسترده‌تر برای حفظ زیرساخت‌های تولیدی این منطقه است. در حالی که تاکنون رقابت‌پذیری صادراتی و مصرف داخلی این کشورها توانسته است فشار کاهش تقاضای آلمان را جبران کند، اما نبود منابع جایگزین سرمایه می‌تواند منجر به تحلیل ظرفیت‌های تولیدی منطقه شود.
تغییر در مدل‌های جذب سرمایه
مدل سنتی سرمایه‌گذاری در این منطقه بر پایه زنجیره‌های تأمین شرکت‌های اروپایی، بودجه‌های منطقه‌ای اتحادیه اروپا (EU) و سرمایه‌های خصوصی در بخش انرژی و خرده‌فروشی استوار بود. با این حال، با کاهش قابلیت اتکا به سرمایه‌های اروپای غربی، نیاز به شناسایی منابع جدید احساس می‌شود. تحلیل‌ها نشان می‌دهد که سرمایه‌گذاری‌های داخلی (CEE-to-CEE) همچنان کمتر از حد پتانسیل خود مورد استفاده قرار گرفته‌اند و تنها بخش کوچکی از کل سرمایه‌گذاری‌های اتحادیه اروپا را تشکیل می‌دهند.
ریسک‌های سرمایه‌گذاری‌های خارجی و نفوذ چین
سرمایه‌های غیر اتحادیه‌ای، به‌ویژه از آمریکای شمالی و بازارهای آسیایی، در حال پر کردن این خلاء هستند. با این حال، تمرکز سرمایه‌گذاری‌های چین بر بخش‌های تولیدی که اکنون با رکود تقاضای آلمان مواجه‌اند، باعث نگرانی شده است. احداث کارخانه‌های باتری و خودرو توسط شرکت‌هایی نظیر CATL و BYD در مجارستان و اسلواکی، به این شرکت‌ها اجازه می‌دهد تا با دور زدن تعرفه‌ها، در بازار واحد اروپا (Single Market) نفوذ کنند.
راهکارهای استراتژیک برای بقای صنعتی
برای مقابله با این چالش‌ها، کشورهای منطقه باید بر موارد زیر تمرکز کنند:
- بهینه‌سازی مدل‌های جذب سرمایه: استفاده از طرح‌های متناسب‌تر برای جذب سرمایه‌های بین‌المللی (مانند صندوق‌های کشورهای حوزه خلیج فارس و ژاپن) برای پوشش شکاف‌های بودجه زیرساختی.
- پذیرش قانون شتاب‌دهنده صنعتی (IAA): بهره‌گیری از مفاد «خرید اروپایی» برای انتقال ظرفیت‌های تولیدی به بخش‌های مجاور مانند تجهیزات شبکه برق، ترانسفورماتورها و صنایع الکترونیک قدرت.
- توسعه اکوسیستم‌های تکنولوژیک: تمرکز بر ایجاد مراکز داده (Data Centers) و توسعه اکوسیستم نیمه‌هادی‌ها، به‌ویژه در رومانی، لهستان و چک.
- سرمایه‌گذاری در دفاع: بهره‌برداری از افزایش هزینه‌های دفاعی در اروپا برای تقویت صنایع متالورژی و شیمیایی منطقه.
در نهایت، برای حفظ جایگاه ژئوپلیتیک و صنعتی، منطقه CEE باید از استانداردهای غرب‌سانه برای غربالگری سرمایه‌گذاری‌ها استفاده کند تا از انتقال تکنولوژی و حفظ مشاغل محلی اطمینان حاصل نماید.
