در ماههای اخیر، موجی از حملات سایبری هدفمند به سیستمهای تبرید (Refrigeration Systems) در اروپا مشاهده شده است که منجر به خسارات مالی گسترده و تخریب مواد غذایی در سوپرمارکتها شده است. این حملات که در ابتدا پراکنده به نظر میرسیدند، اکنون پیچیدهتر شده و دایره اهداف خود را گسترش دادهاند.
هدف قرار دادن زیرساختهای حیاتی و بهداشتی
عوامل تهدید (Threat Actors) اکنون فراتر از مراکز تجاری، سازمانهای بهداشتی و بهویژه بانکهای خون را هدف قرار دادهاند. با توجه به وابستگی شدید پلاسما و نمونههای خونی به دمای دقیق، این حملات میتوانند پیامدهای انسانی جبرانناپذیری داشته باشند. گزارشها حاکی از آن است که در برخی مراکز ذخیره خون، نفوذ به سیستمهای سرمایشی رخ داده، اما مدیران سیستمها پیش از تخریب نمونهها توانستهاند وضعیت را کنترل کنند.
نفوذ به تأسیسات نظامی و دولتی
این روند تنها به اروپا محدود نمیشود. در ایالات متحده، وزارت دفاع (Pentagon) در حال بررسی اختلالات سیستمهای سرمایشی در تأسیسات مواد غذایی در حداقل شش پایگاه نظامی و سایر مراکز دولتی است. متدولوژی مورد استفاده در این حملات مشابه موارد اروپایی است؛ به این صورت که مهاجم با دسترسی به تنظیمات دستگاه، حالت Maximum Defrost (حداکثر یخزدایی) را فعال میکند که منجر به افزایش دما و فاسد شدن سریع محتویات میشود.
آسیبپذیری یخچالهای هوشمند خانگی
یخچالهای هوشمند (Smart Fridges) نیز به دلیل اتصال به شبکه، اهدافی جذاب برای مهاجمان هستند. در این موارد، مهاجمان به جای هدف قرار دادن سیستمهای مدیریت ساختمان (BMS)، از آسیبپذیریهای زیر موارد استفاده میکنند:
- شبکههای Wi-Fi خانگی ناامن
- اپلیکیشنهای موبایل متصل به دستگاه
- اکوسیستمهای IoT
مهاجمان میتوانند با تزریق بدافزارهای کوچک به سیستمعامل مبتنی بر Linux این دستگاهها، آنها را به «کامپیوترهای زامبی» تبدیل کرده و در یک Botnet برای اجرای حملات گستردهتر به اهداف دیگر به کار بگیرند، در حالی که دستگاه در ظاهر به طور عادی به فعالیت خود ادامه میدهد.
تحلیل انگیزههای مهاجمان
نکته قابل توجه در این حملات، نبود درخواست باج یا ردپای باجافزار (Ransomware) است. به نظر میرسد انگیزهی عوامل تهدید در این کمپینها، سود مالی نبوده بلکه ایجاد اختلال (Disruption)، نمایش قدرت یا اهداف سیاسی و هکتیویستی (Hacktivism) بوده است. این موضوع تأکید میکند که تمامی نقاط اتصال به شبکه، حتی دستگاههای سادهای مانند یخچالها، میتوانند به بردار حمله تبدیل شوند.