گزارش اخیر مؤسسه استراتژیک سیاست‌های استرالیا (ASPI) هشدار می‌دهد که ونزوئلا در حال پیشروی برای پیاده‌سازی سیستم‌های هوش مصنوعی (AI) چینی جهت تقویت شبکه نظارتی خود است. این کشور که پیش از این نیز به فناوری‌های چینی متکی بود، اکنون در نظر دارد از نسل جدید ابزارهای نظارتی مبتنی بر مدل‌های زبانی بزرگ (LLM) برای کنترل اجتماعی استفاده کند.
اتکای استراتژیک به فناوری‌های تحریمی
بر اساس این تحلیل، دولت ونزوئلا از یک دهه پیش زیرساخت‌های یک «دولت نظارتی» را با کمک شرکت‌های چینی بنا کرده است. در این راستا، توافق‌نامه‌هایی برای به‌کارگیری سیستم‌های AI پیشرفته جهت ارتقای نظارت‌های دولتی منعقد شده است. یکی از بازیگران کلیدی در این زنجه، شرکت iFlytek است؛ شرکتی که به دلیل نقشش در سرکوب اقلیت‌ها در منطقه سین‌کیانگ، از سال ۲۰۱۹ توسط ایالات متحده تحریم شده است.
چالش‌های امنیتی و سیاسی
تحلیلگران ASPI معتقدند اگرچه ونزوئلا قادر به بازسازی کامل مدل نظارتی جامع چین نیست، اما استفاده از ابزارهای AI می‌تواند توانایی دولت در مدیریت مخالفان، محدود کردن دسترسی به اطلاعات و حفظ قدرت سیاسی را به‌طور قابل توجهی افزایش دهد. این وضعیت منجر به یک تناقض استراتژیک شده است: در حالی که ایالات متحده نفوذ سیاسی خود را در این منطقه گسترش داده، مدیریت کشوری را بر عهده دارد که برای حفظ نظم و کنترل، به فناوری‌های نظارتی رقیب اصلی خود (چین) وابسته است.
پیامدهای جهانی صادرات فناوری نظارتی
این گزارش تأکید می‌کند که ونزوئلا احتمالاً به اولین کشور خارج از چین تبدیل خواهد شد که سیستم‌های نظارتی مبتنی بر LLM را در نیم‌کره غربی به کار می‌گیرد. این روند نشان‌دهنده تلاش پکن برای صادرات مدل‌های «دیکتاتوری دیجیتال» است. در مقابل، تحلیلگران توصیه می‌کنند که برای مقابله با نفوذ تکنولوژیک چین و حمایت از آزادی‌های مدنی، زیرساخت‌های نظارتی مذکور باید شناسایی و برچیده شوند.
