هوش مصنوعی (AI) به سرعت در حال ادغام در عملیات سازمانی (Enterprise operations) است، اما بسیاری از سازمان‌ها همچنان فاقد مهارت‌ها و چارچوب‌های حاکمیتی (Governance frameworks) لازم برای مدیریت موثر این فناوری هستند.
شکاف مهارتی در حاکمیت هوش مصنوعی
بر اساس تحقیقات سازمان ISACA، یک شکاف قابل توجه در حاکمیت AI وجود دارد؛ به طوری که تنها ۳۲ درصد از متخصصان اعتماد دیجیتال (Digital trust professionals) معتقدند سازمان‌هایشان به اندازه کافی به ریسک‌های مرتبط با هوش مصنوعی مانند حریم خصوصی، سوگیری (Bias) و امنیت پرداخته‌اند، در حالی که پذیرش این فناوری در محیط‌های کاری بسیار گسترده شده است.
در پاسخ به این نیاز، ISACA در نظر دارد تا اوایل سال ۲۰۲۷ یک گواهینامه تخصصی در زمینه حاکمیت AI عرضه کند. این اقدام بخشی از سری مدارک تخصصی این سازمان برای کمک به متخصصان در مدیریت امن و مسئولانه این فناوری است. سایر گواهینامه‌های مرتبط عبارتند از:
- Advanced in AI Audit (AAIA): حسابرسی پیشرفته هوش مصنوعی
- Advanced in AI Security Management (AAISM): مدیریت پیشرفته امنیت هوش مصنوعی
- Advanced in AI Risk (AAIR): مدیریت پیشرفته ریسک هوش مصنوعی
آمار پذیرش و نیاز به آموزش
گزارش State of Cybersecurity 2026 نشان می‌دهد که ۵۴ درصد از سازمان‌ها در حال پیاده‌سازی (Onboarding) یا اجرای راهکارهای هوش مصنوعی هستند که نسبت به ۴۶ درصد در سال ۲۰۲۴ افزایش یافته است. با این حال، نظرسنجی AI Pulse Poll 2025 با مشارکت بیش از ۳۰۰۰ متخصص نشان داد که ۳۲ درصد از سازمان‌ها هیچ‌گونه آموزشی در زمینه AI به کارکنان خود ارائه نداده‌اند.
کریس دیمیترادیس، مدیر استراتژی جهانی ISACA، تأکید می‌کند که آموزش‌های AI باید به صورت جامع (Holistic) و در تمامی حوزه‌ها، از جمله حسابرسی، امنیت، مدیریت ریسک و مدیریت IT ارائه شود تا متخصصان بتوانند بر این فناوری کنترل و حاکمیت داشته باشند.
تغییر نقش متخصصان امنیت
تحقیقات سال ۲۰۲۶ نشان می‌دهد که هوش مصنوعی قرار است اکثر وظایف فنی و ارکستراسیون (Orchestration) را بر عهده بگیرد. در نتیجه، تمرکز متخصصان انسانی به سمت وظایفی خواهد رفت که نیازمند زمینه (Context)، شهود و ارتباطات است؛ مواردی نظیر:
- حاکمیت (Governance) و نظارت بر پیکربندی AI
- تصمیم‌گیری‌های نهایی
- شناسایی و پاسخ به تهدیدات (Threat detection and response)
- مدیریت هویت و دسترسی (IAM)
علاوه بر این، مهارت‌هایی نظیر مدیریت آسیب‌پذیری (Vulnerability management)، امنیت داده‌ها و پاسخ به حوادث (Incident response) به عنوان حیاتی‌ترین توانمندی‌های مورد نیاز در عصر هوش مصنوعی برجسته شده‌اند.
