گوگل در اقدامی جدید، فرآیند نصب اپلیکیشن‌های اندرویدی خارج از Google Play را تسهیل می‌کند، اما در مرحله نخست، کاربران ایالات متحده از این قابلیت بهره‌مند نخواهند شد.
این شرکت برنامه Registered App Stores (RAS) خود را آغاز کرده است که به فروشگاه‌های شخص ثالث (Third-party marketplaces) تاییدشده اجازه می‌دهد تا قابلیت نصب با یک کلیک (One-tap installation) و به‌روزرسانی خودکار در پس‌زمینه (Background updates) را ارائه دهند. طبق برنامه، این طرح از اول دسامبر آغاز خواهد شد، هرچند صلاحیت استفاده از آن به نسخه نرم‌افزاری دستگاه، محدودیت‌های جغرافیایی و الزامات امنیتی گوگل بستگی دارد.
این تغییرات می‌تواند رقابت فروشگاه‌های جایگزین اندروید را با Google Play افزایش دهد. با این حال، هزینه ثبت‌نام سالانه ۱۰,۰۰۰ دلاری و الزامات تایید سختگیرانه، ممکن است مانعی برای مشارکت فروشگاه‌های کوچک‌تر باشد.
برنامه Android RAS چیست و چرا اهمیت دارد؟
یکی از مزایای بزرگ اندروید نسبت به iOS، انعطاف‌پذیری در نصب اپلیکیشن‌ها است. با این حال، با افزایش محدودیت‌های گوگل برای نصب اپلیکیشن‌ها از منابع غیرمعتبر (Sideloading)، این فرآیند دشوارتر شده و کاربر هنگام نصب با هشدارها و درخواست‌های پیچیده مواجه می‌شود.
با وجود این محدودیت‌ها، بسیاری از کاربران همچنان به سراغ فروشگاه‌های شخص ثالث می‌روند؛ زیرا این فروشگاه‌ها اغلب اپلیکیشن‌هایی با قابلیت‌های خاص را توزیع می‌کنند که در Google Play محدود شده‌اند. برای مثال، ابزاری مانند Termux در نسخه F-Droid تجربه‌ای کامل‌تر نسبت به نسخه موجود در Google Play ارائه می‌دهد.
برنامه RAS گوگل تلاش می‌کند میان تقاضا برای بازارهای جایگزین و نیاز شرکت به نظارت امنیتی (Security oversight) تعادل برقرار کند. متقاضیان باید از طریق Android Developer Console ثبت‌نام کنند، مالک نام بسته اپلیکیشن (App package name) باشند و فروشگاه خود را به صورت یک APK مستقل توزیع کنند. حساب‌های توسعه‌دهنده انفرادی واجد شرایط نیستند.
فروشگاه‌های تاییدشده موظف هستند کاتالوگ اپلیکیشن‌ها و به‌روزرسانی‌های خود را برای اسکن بدافزار (Malware scanning) توسط گوگل ارسال کنند، آسیب‌پذیری‌های امنیتی اصلی را برطرف نمایند و سیاست‌های سختگیرانه‌ای علیه اپلیکیشن‌های مخرب داشته باشند. همچنین، این فروشگاه‌ها باید تا ژوئن ۲۰۲۷، گواهینامه Mobile Application Security Assessment (MASA) AL2 را از طریق App Defense Alliance دریافت کنند.
هزینه ثبت‌نام سالانه ۱۰,۰۰۰ دلار است که باید پیش از بررسی درخواست توسط گوگل پرداخت شود. همچنین در صورتی که اپلیکیشن‌های مشکوک بیش از ۱٪ از تلاش‌های نصب یا ۲٪ از کاتالوگ فروشگاه را در یک بازه ۳۰ روزه تشکیل دهند، ممکن است هزینه‌های غربالگری اضافی اعمال شود.
معیارهای دسترسی و کاربران هدف
این قابلیت از اول دسامبر برای دستگاه‌هایی که دارای Android 17 QPR2 یا نسخه‌های بالاتر هستند، در مناطق انتخابی شامل آفریقا، آسیا، اروپا، آمریکا و اقیانوسیه در دسترس خواهد بود. ایالات متحده در لیست اولیه بازارهای تحت پشتیبانی نیست.
صلاحیت استفاده از این ویژگی بر اساس کشور حساب کاربری (Home account country) تعیین می‌شود، نه موقعیت مکانی فیزیکی کاربر. برای توسعه‌دهندگان، این برنامه با کاهش اصطکاک (Friction) در فرآیند نصب، توزیع اپلیکیشن‌ها خارج از Google Play را جذاب‌تر می‌کند. با این حال، کاربران باید همواره اولویت امنیتی را رعایت کنند؛ چرا که حتی فروشگاه‌های رسمی نیز گاهی با نفوذ اپلیکیشن‌های مخرب مواجه می‌شوند.
